الهه باقری

سفرنامه نویسان زن

جستارهایی از سرگذشت اولین زنان سفرنامه‌نویس ایرانی

در دوره قاجار، سهم زنان از سفر فقط سفرهای زیارتی بود. در چنین وضعیتی، سفرنامه‌هایی که زنان ایرانی آن دوره می‌نوشتند و به دست ما رسیده است، بیشتر به سفرنامه‌های زیارتی محدود می‌شد. تعداد زیادی از این سفرنامه‌ها به‌شکل نسخه‌های دست‌نویس در کتابخانه ملی ایران و کتابخانه‌های دیگری در جهان نگهداری می‌شود. سفرنامه درحقیقت نوعی گزارش سفر و بیشتر شامل توضیحاتی درباره اصل سفر و مطالعات مسافر است و خاطرات او را دربرمی‌گیرد. در سفرنامه، برخلاف خاطره‌نویسی نویسنده کمتر از خودش سخن می‌گوید و بیشتر به دیگران و شرح ماجراها و مکان‌هایی که دیده است، توجه دارد.

زنان خاطره نویس ایرانی

بازخوانی سرگذشت نخستین زنان خاطره‌نویس

با پیروزی جنبش مشروطیت و رواج نوگرایی، نوشتارهای زنانه، به‌صورت خاطره‌نویسی شکل گرفتند. از تفاوت‌های عمده خاطره‌نویسی زنان و مردان این است که زنان برخلاف مردان که بیشتر موضوع‌های سیاسی را مدنظر داشته‌اند، به موضوع‌های فرهنگی و اجتماعی یا حتی شخصی پرداخته‌اند. نمونه‌های خاطره‌نویسی و بیان روایت فردی بیشتر در میان اشراف و طبقات مرفه اجتماعی از دوره ناصری رواج یافت که از میان آنها می‌توان به خاطرات سردار مریم بختیاری، تاج‌السلطنه، مونس‌الدوله و مهرماه فرمانفرماییان اشاره کرد. از بین زنان طبقه متوسط نیز می‌توان به خدیجه افضل وزیری اشاره کرد.

زنان و احتکار نان

نوشتاری درباره شورش‌هایی که زنان جلودار آن بودند

در طول تاریخ ایران، زنان با برعهده‌داشتن برخی فعالیت‌ها، در عرصه‌های اجتماعی همیشه حضوری فعال داشته‌اند. زنان طبقه متوسط و پایین‌شهری و زنان روستایی و ایلی وظایف متعددی در قبال خانواده داشتند. آنها تمامی وقت خود را برای تهیه غذا، مراقبت از فرزندان، رسیدگی به امور خانه و انجام کارهای خانگی صرف می‌کردند. کارهایی که بی‌انتها، ملال‌آور، تکرارشونده و بدون جاذبه بود. زنان روستایی و ایلی در مقایسه با زنان معمولی شهری، محدودیت‌های کمتری داشتند. آنان در امور زراعتی، تولیدات خانگی، تهیه مواد لبنی، آوردن آب، پخت نان و فعالیت‌های دیگر مشارکت می‌کردند.

جستارهایی از سرگذشت اولین زنان سفرنامه‌نویس ایرانی
بازخوانی سرگذشت نخستین زنان خاطره‌نویس
نوشتاری درباره شورش‌هایی که زنان جلودار آن بودند

سفرنامه نویسان زن

جستارهایی از سرگذشت اولین زنان سفرنامه‌نویس ایرانی

در دوره قاجار، سهم زنان از سفر فقط سفرهای زیارتی بود. در چنین وضعیتی، سفرنامه‌هایی که زنان ایرانی آن دوره می‌نوشتند و به دست ما رسیده است، بیشتر به سفرنامه‌های زیارتی محدود می‌شد. تعداد زیادی از این سفرنامه‌ها به‌شکل نسخه‌های دست‌نویس در کتابخانه ملی ایران و کتابخانه‌های دیگری در جهان نگهداری می‌شود. سفرنامه درحقیقت نوعی گزارش سفر و بیشتر شامل توضیحاتی درباره اصل سفر و مطالعات مسافر است و خاطرات او را دربرمی‌گیرد. در سفرنامه، برخلاف خاطره‌نویسی نویسنده کمتر از خودش سخن می‌گوید و بیشتر به دیگران و شرح ماجراها و مکان‌هایی که دیده است، توجه دارد.

زنان خاطره نویس ایرانی

بازخوانی سرگذشت نخستین زنان خاطره‌نویس

با پیروزی جنبش مشروطیت و رواج نوگرایی، نوشتارهای زنانه، به‌صورت خاطره‌نویسی شکل گرفتند. از تفاوت‌های عمده خاطره‌نویسی زنان و مردان این است که زنان برخلاف مردان که بیشتر موضوع‌های سیاسی را مدنظر داشته‌اند، به موضوع‌های فرهنگی و اجتماعی یا حتی شخصی پرداخته‌اند. نمونه‌های خاطره‌نویسی و بیان روایت فردی بیشتر در میان اشراف و طبقات مرفه اجتماعی از دوره ناصری رواج یافت که از میان آنها می‌توان به خاطرات سردار مریم بختیاری، تاج‌السلطنه، مونس‌الدوله و مهرماه فرمانفرماییان اشاره کرد. از بین زنان طبقه متوسط نیز می‌توان به خدیجه افضل وزیری اشاره کرد.

زنان و احتکار نان

نوشتاری درباره شورش‌هایی که زنان جلودار آن بودند

در طول تاریخ ایران، زنان با برعهده‌داشتن برخی فعالیت‌ها، در عرصه‌های اجتماعی همیشه حضوری فعال داشته‌اند. زنان طبقه متوسط و پایین‌شهری و زنان روستایی و ایلی وظایف متعددی در قبال خانواده داشتند. آنها تمامی وقت خود را برای تهیه غذا، مراقبت از فرزندان، رسیدگی به امور خانه و انجام کارهای خانگی صرف می‌کردند. کارهایی که بی‌انتها، ملال‌آور، تکرارشونده و بدون جاذبه بود. زنان روستایی و ایلی در مقایسه با زنان معمولی شهری، محدودیت‌های کمتری داشتند. آنان در امور زراعتی، تولیدات خانگی، تهیه مواد لبنی، آوردن آب، پخت نان و فعالیت‌های دیگر مشارکت می‌کردند.

اشتراک در RSS - الهه باقری