عبدالمهدی رجایی

شمشیر سلطانی بر شکوه اصفهان

یک شاهد عینی از زخم‌های اصفهان می‌گوید

اصفهان بهشتی بود که در عصر قاجار به واسطه بی‌توجهی و کینه نسبت به صفویه که این قدر در میان مردم اعتبار داشت، به‌طور عمد ویران گردید. انگیزه این ویرانی حرص بود یا عداوت، یا مخلوطی از هر دو، کسی به‌درستی نمی‌داند، اما حاصل این فرایند آنکه آثار و عمارات با شکوهی مانند آیینه‌خانه، نمکدان و هفت‌دست اکنون وجود خارجی ندارند. در این متن نگاهی به این فاجعه می‌اندازیم:

مقبره کمال‌اسماعیل گمنام در پس قرن‌ها

میراثی که هفت قرن است چشم‌به‌راه سامان مانده!

چرا دو تا خیابان کمال در اصفهان داریم؟ مقبره شاعر پرآوازه ایرانی در چه حال و اوضاعی‌است و چه ماجراهایی را طی هفت قرن اخیر از سر گذرانده؟ پاسخ این سؤالات را در متن پیش رو می‌خوانید. امید که سه ارگان مسئول فکری کنند و اوضاع این میراث ارزشمند را طوری سامان دهند که در شأن شاعر مشهور اصفهان باشد. کمال الدین اسماعیل از شاعران بزرگ قرن ششم و اوایل قرن هفتم است. دیوان او بارها به چاپ رسیده است اما قسمت تراژیک زندگی او این است که این انسان والا و خردمند در سال 635 ق زمانی که قوم خون‌خوار مغول به اصفهان حمله کرده بود، به دست آنان کشته شد. در واقع او نماد مظلومیت مردم اصفهان در مقابل قومی است که تا دندان مسلح بودند. جا داشت که مقبره او در این چند قرن به عنوان سمبل ایستادگی و مظلومیت اصفهان، آراسته و بلندمرتبه می‌شد، اما گویا سرنوشت او چنین نبود.

چند قدم در کوچه کازرونی

مثلث خاطرات اصفهان؛ کازرونی، چهارباغ، نساجی

«کوچه کازرونی» نام آشنایی در خیابان چهارباغ است. از بخش‌های ناگفته تاریخ خیابان چهارباغ، ارتباطی است که این خیابان با خاندان کازرونی در اصفهان دارد. این خاندان در آبادانی و رونق چهارباغ در زمان خودشان نقش مهمی داشتند. هنوز هم دو کوچه پررونق و بزرگ چهارباغ به نام کوچه کازرونی در این خیابان خودنمایی می‌کنند. درواقع می‌توان گفت سه برند اصفهان، یعنی صنعت نساجی، خاندان کازرونی و چهارباغ در اینجا به هم می‌رسند. این متن کندوکاوی است برای تبیین این ارتباط جالب.

روند تبدیل شهر قاجاری به شهر امروزی
12 سال طول کشید تا خیابان پرماجرا و گران اصفهان ساخته شود
روایت شصت سال پیش یک روزنامه‌نگار از اوضاع مهم‌ترین معبر اصفهان

موزه آموزش در خانه دهش

راهنمای بازدید از موزه‌ای مهجور در اصفهان

خیابان شمسآبادی موازی با چهارباغ میرود تا به زایندهرود برسد. در آن خیابان دو موزه تخصصی تأسیس شده است. طوری که آنجا را میتوان گذر موزهها هم گفت: موزه آموزش و پرورش و موزه بنیاد شهید. ما در این مطلب به معرفی موزه آموزش و پرورش استان اصفهان میپردازیم:

روزگار «فرهنگ» اصفهان

مروری بر تاریخچه و چگونگی تأسیس مدرسه فرهنگ در اصفهان

از عادات ما این است که «تاریخچه» و سابقه مؤسسات را خیلی زود بر باد می‌دهیم؛ مثلا پنجاه سال یک موسسه یا حتی یک مکان تجاری به نامی خوانده می‌شود و یک روز صبح می‌بینیم بنا به سلیقه شخصی، اسم آن عوض شده است. به این ترتیب کل سابقه گذشته ناپدید می‌شود. آموزشگاه فرهنگ نیز در اصفهان چنین شرایطی دارد؛ موسسه‌ای با قدمت زیاد در خیابان طالقانی تأسیس می‌شود، سابقه‌ای برای خود انباشته می‌کند و به یکباره هیچ کس نمی‌داند آن به کجا رفت. این است داستان آموزشگاه فرهنگ. تاریخ تأسیس سنگ بنای مدرسه فرهنگ به 1331ق بر می‌گردد؛ زمانی که انقلاب مشروطه خلائی بزرگ را در چشم و ذهن دلسوزان جامعه آشکار کرد و موانع پیشین را برداشت تا هر کس می‌تواند و از دستش بر می‌آید، قدمی در این راه بردارد و آن برپایی مدارس نوین بود:

قصه اولین مدارس اصفهان

مروری بر تاریخچه مدارس شهر به روایت روزنامه‌های عصر قاجار

مدارس اصفهان را چگونه پوشش دادند؟ آن‌ها در این رابطه چه نوشتند و چه داده‌هایی را منعکس کردند؟ ما در این مطلب با مرور روزنامه‌های عصر قاجار در اصفهان می‌خواهیم به آگاهی‌های تازه‌ای راجع‌به این مدارس از خلال قلم روزنامه‌نگاران آن روزگار دست‌یابیم.

صفحه‌ها

اشتراک در RSS - عبدالمهدی رجایی